Recht op studiefinanciering? Dan stopt kinderbijslag, ongeacht leeftijd

Is er sprake van rechtsongelijkheid bij jonge studenten in het hoger onderwijs? Minister Van Engelshoven (OCW) vindt van niet. Sandra Mors, onze beleidsmedewerker LOB, schrijft erover in onderstaand blog.

Sandra Mors NVS NVL vmbo mbo

Door Sandra Mors, onze beleidsmedewerker LOB

Eind 2017 sprak ik een moeder van een eerstejaars hbo-student. Zij was zeer verbolgen over het feit dat ze geen kinderbijslag meer kreeg voor haar zeventienjarige zoon. Ze gaf aan dat ze haar kinderen opvoedt met het advies niet overal een lening voor af te sluiten. Helemaal als je van tevoren niet weet wat het uiteindelijke rentepercentage zal zijn (hoe laag dan ook). Ze hadden daarom geen studiefinanciering aangevraagd. Ze kwamen niet in aanmerking voor een aanvullende beurs. Omdat haar zoon recht heeft op een studiefinanciering in de vorm van een lening, kregen ze geen kinderbijslag meer. Dit vond ze niet eerlijk. Ze wilde een klacht indienen bij de sociale verzekeringsbank.

Niet vergelijkbaar

Haar oudste dochter was een aantal jaren geleden ook 17 jaar bij aanvang van haar hbo-studie en viel toen nog onder het oude stelsel van studiefinanciering. De oudste studeerde binnen de termijn van tien jaar af, waardoor de studiefinanciering een gift werd. In dit geval kon ze begrijpen dat ze geen kinderbijslag meer kreeg. Het was allebei een gift en dus vergelijkbaar, ook al had dochter een prestatieplicht. De moeder vond de lening niet vergelijkbaar met de kinderbijslag.

Ik legde deze casus aan een aantal collegadecanen voor. Ik kreeg de volgende reacties:

  • ‘Dit is een verkapte bezuiniging’;
  • ‘Misschien een reden een tussenjaar te nemen voor deze jonge leerlingen?’;
  • ‘Wat een rijkeluisprobleem!’
  • ‘Tja, het is de wet, laat die moeder zich erbij neerleggen...’

De moeder die ik sprak is niet de enige die deze wet oneerlijk vindt. De heer M. schreef een brief aan de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. In deze brief geeft M. aan dat hij twee kinderen heeft van 16 en 17 jaar oud die de havo redelijk snel hebben doorlopen en net zijn begonnen met een studie in het hbo. Hij geeft aan dat er sprake is van een middeninkomen en dat er daardoor alleen aanspraak bestaat op een lening. M. vindt het oneerlijk dat de kinderbijslag wordt stopgezet wanneer een kind in aanmerking komt voor studiefinanciering, ook wanneer er niets wordt geleend. Hij is van mening dat snelle leerlingen hierdoor worden benadeeld en dat sprake is van rechtsongelijkheid. Minister Engelshoven reageerde mede namen de staatssecretaris van Sociale Zaken met een brief (de hele brief van de minister lezen? Klik hier (pdf)). De minister stelt dat de jonge student in het hoger onderwijs recht heeft op een reisvoorziening die in waarde ongeveer gelijk is aan de kinderbijslag. De minister sluit de brief af met de conclusie: studiefinanciering en kinderbijslag zijn verschillende faciliteiten, bedoeld voor verschillende doelgroepen. Zij geeft aan dat er geen sprake is van rechtsongelijkheid.

Overleg met DUO

De commissie studiefinanciering van de NVS-NVL heeft met DUO overlegd over een mogelijke rechtsongelijkheid tussen minderjarige deelnemers in het mbo (met ov reisrecht) en minderjarige studenten in het ho. De ouders van de minderjarige mbo-er ontvangen wel Kinderbijslag, de studiefinanciering gaat bij deze groep in vanaf het kwartaal na de 18e verjaardag. Hierover meer in een volgende nieuwsbrief. Medewerkers van DUO zullen dat onder de aandacht brengen bij het ministerie van Onderwijs.

Zie voor meer informatie ook de NVS-NVL uitgave: ‘Van Kinderbijslag t/m Studiefinanciering’. Dit boekje bevat alle informatie, regelingen en bedragen rondom tegemoetkoming, kinderbijslag en studiefinanciering en is daarmee onmisbaar voor decanen. Leden hebben het boekje via de post ontvangen.

Op donderdag 5 oktober zond DUO een webinar uit over studiefinanciering. Het webinar geeft antwoord op vragen over studiefinanciering en is terug te kijken via de link: https://duo.nl/webinar/studiefinanciering.jsp